Түркістанда қоршаған ортаны қорғау, орман қорын сақтау және жасыл аумақтарды көбейту бағытындағы жұмыстар жүйелі түрде жалғасуда. Биыл күзгі маусымда өңір аумағында 700 мыңнан астам ағаш көшетін отырғызу жоспарланып отыр. Бұл бастама облыстың экологиялық ахуалын жақсартуға ғана емес, Түркістан қаласының «жасыл экономика» қағидаттарын дамытуға да маңызды үлес қосады.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың орман қорында 2 млрд, елді мекендерде 15 млн ағаш егу жөніндегі тапсырмасына сәйкес Түркістан облысында 2021-2025 жылдары орман қоры аумақтарында 110 мың гектар жерге 170 млн көшет егу міндеті қойылған болатын. Кешенді жоспар аясында аталған кезеңде 96 мың гектар аумаққа 146 млн түп көшет отырғызылып, жоспар артығымен орындалды.
Биыл да бұл бағыттағы жұмыстар жалғасын тауып, күзгі отырғызу маусымында 700 мыңнан астам ағаш көшетін егу көзделіп отыр. Сонымен қатар орман шаруашылығы мекемелерінің тұқымбақтарында 20 мыңнан астам гүлді өсімдік өсіру жоспарланған. Мұндай жұмыстар өңірдің жасыл қорын ұлғайтып, елді мекендер мен қоғамдық кеңістіктердің экологиялық және эстетикалық жағдайын жақсартуға мүмкіндік береді.
Бұл бастамалардың Түркістан қаласы үшін маңызы ерекше. Қала тарихи-мәдени және туристік орталық ретінде қарқынды дамып келеді. Қаланың тұрғындары мен қонақтары үшін қолайлы орта қалыптастыруда саябақтар, гүлзарлар, көше бойындағы ағаштар мен жасыл белдеулердің рөлі зор. Ағаштардың санының артуы ауаның сапасын жақсартуға, шаң-тозаңды азайтуға, көлеңкелі аумақтарды көбейтуге және қаланың микроклиматын тұрақтандыруға ықпал етеді.
«Жасыл экономика» ұғымының негізінде табиғи ресурстарды тиімді пайдалану, қоршаған ортаға түсетін салмақты азайту және табиғи экожүйелерді қалпына келтіру қағидаттары жатыр. Осы тұрғыдан алғанда, ағаш отырғызу – жай ғана көгалдандыру шарасы емес, ұзақ мерзімді экологиялық инвестиция. Бүгін егілген көшет бірнеше жылдан кейін қаланың жасыл инфрақұрылымының маңызды бөлігіне айналады.
Өңірде көшеттердің сапалы әрі тұрақты қорын қалыптастыруға да басымдық берілуде. Қазіргі таңда Түркістанда жалпы көлемі 355 гектарды құрайтын 24 орман тұқымбағы жұмыс істейді. Тұқымбақтарда ағаш-бұталардың 21 түрінен 12,3 млн түп көшет өсірілуде. Олардың қатарында қарағаш, үйеңкі, терек, шаған, айлант, туя, арша, раушан, алма, өрік, тұт, жиде, тал және басқа да өсімдік түрлері бар.
Түркістанның климаттық ерекшеліктерін ескерсек, көгалдандыруда ағаш түрлерін дұрыс таңдау және оларды күтіп-баптау маңызды. Сонымен бірге су ресурстарын тиімді пайдалану, тамшылатып суару технологияларын енгізу, көшеттердің жергілікті жағдайға бейімділігін ескеру – жасыл экономиканың негізгі талаптарының бірі. Өсімдіктерді отырғызумен қатар, олардың жерсінуіне жағдай жасау және кейінгі күтімін қамтамасыз ету жұмыстары да тұрақты жүргізілуі қажет.
Жиын барысында орман қорын қорғау, көгалдандыру жұмыстарының барысы, материалдық-техникалық базаны нығайту және өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелерінің талқылануы да осы мақсаттардың өзектілігін көрсетеді. Орман алқаптарын сақтау – климаттың өзгеруіне қарсы тұрудың және биоалуантүрлілікті қорғаудың маңызды тетігі.
Түркістан облысының орман қорының жалпы аумағы 3 млн 474 мың гектарды құрайды. Мұндай ауқымды табиғи аумақты сақтау өңірдің экологиялық тұрақтылығы үшін аса маңызды. Орман алқаптарын ұлғайту, көшет отырғызу және тұқымбақтардың әлеуетін арттыру арқылы табиғи ресурстарды қалпына келтіру жұмыстарының тиімділігі арта түседі.
Түркістан қаласының жасыл экономикаға көшуі тек мемлекеттік органдар мен коммуналдық мекемелердің жұмысына байланысты емес. Бұл бағытта тұрғындардың экологиялық мәдениетін қалыптастыру да маңызды. Ағаштарды күтіп-баптау, жасыл аумақтарды қорғау, су мен басқа да табиғи ресурстарды үнемді пайдалану – ортақ жауапкершілік.
Алдағы уақытта Түркістанда жасыл белдеулерді кеңейту, қоғамдық кеңістіктерді көгалдандыру, ағаш отырғызу жұмыстарын тұрақты жүргізу және су үнемдеу технологияларын кеңінен енгізу қаланың экологиялық тұрақтылығын арттыруға мүмкіндік береді. Бүгінгі 700 мыңнан астам көшет – өңірдің табиғи әлеуетін сақтауға бағытталған нақты қадам ғана емес, болашақтың таза әрі жасыл Түркістанын қалыптастыруға жасалған инвестиция.
