ТҮРКІСТАН ОБЛЫСЫНДА ЖЕР ҚОЙНАУЫН ПАЙДАЛАНУШЫЛАРДЫҢ ЖҰМЫСЫНА БАҚЫЛАУ КҮШЕЙТІЛДІ

Түркістан облысында жер қойнауын пайдаланушылардың жұмысына бақылаудың күшейтілуі – өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына тікелей әсер ететін маңызды стратегиялық қадамдардың бірі. Табиғи ресурстарды тиімді әрі заң талаптарына сай игеру – аймақ экономикасының тұрақты өсімін қамтамасыз етудің негізгі факторларының қатарында.

Жер қойнауын пайдалану саласы өңір экономикасының маңызды бөлігін құрайды. Сондықтан бұл бағыттағы бақылауды күшейту пайдалы қазбаларды өндіру кезінде заңсыз әрекеттердің алдын алып, мемлекеттік бюджетке түсетін түсімдердің артуына ықпал етеді. Салықтар мен басқа да міндетті төлемдердің толық әрі уақытылы төленуі облыстың қаржылық тұрақтылығын нығайтып, әлеуметтік бағдарламаларды жүзеге асыруға қосымша мүмкіндік береді.

Түркістан облысы аумағында кең таралған пайдалы қазбаларды өндірумен айналысатын 221 жер қойнауын пайдаланушы тіркелген. Оның ішінде 75-і келісімшарт негізінде, ал 146-сы лицензия негізінде жұмыс жүргізуде. Бұл туралы облыс әкімінің орынбасары Қанат Қайыпбектің төрғағалығымен өткен жиында айтылды. Сонымен қатар өңірдегі заңсыз жер қойнауын пайдаланудың алдын алу және анықталған «қызыл нүктелер» жайы талқыланды.

Облыс әкімінің орынбасары жауапты тұлғаларға жұмысты жүйелеп, өзекті мәселелерді бірге шешу керек екенін жеткізді.

– Әрбір өзекті мәселенің артында халық, жергілікті кәсіпкер, облыс экономикасы тұр. Сондықтан бюрократиядан бас тартып, мәселені шешу керек. Заң аясында жұмыс істеп жатқан кәсіпкерлерге қолдау көрсетіңіздер. Заңсыз қазылған «қызыл нүктелерге» тұрақты түрде мониторинг жүргізіп, тиісті шаралар қабылдаңыздар. Апта сайын рейдтік іс-шаралар ұйымдастырып, кінәлі тұлғаларды жауапкершілікке тартыңыздар, – деген Қанат Қайыпбек хаттамалық тапсырмалардың орындалуы тұрақты бақылауда болатынын айтты.

Жиында облыстық Өнеркәсіп және индустриалды-инновациялық даму басқарма басшысы Нұрлыбек Исаев облыс аумағындағы жер қойнауын пайдалану бойынша жағдайды баяндады. Оның айтуынша, басқарма тарапынан ұсынылған есептерге талдау жүргізіліп, өз міндеттемелерін толық орындамаған жер қойнауын пайдаланушыларға ескерту беріледі. Кемшіліктер белгіленген мерзімде жойылмаған жағдайда, олардың қызметі тоқтатылуы мүмкін. Сонымен қатар маркшейдерлік қызмет көрсету мақсатында мемлекеттік сатып алу порталы арқылы конкурс өткізіліп, жеңімпаз анықталып, тиісті келісімшарт жасалды. Осы жылдың мамыр айында Сайрам ауданындағы жер қойнауын пайдаланушылардың кен орындарына маркшейдер маманымен бірлесіп зерделеу жұмыстарын жүргізу жоспарлануда.

Жер телімдерін рәсімдеу мақсатында іс-шаралар жоспары бекітілді. Сонымен қатар өңірде заңсыз жер қойнауын пайдалану фактілерінің алдын алу мақсатында жүргізілген зерделеу нәтижесінде 22 «қызыл нүкте» анықталды. Жүргізілген талдау нәтижесінде 15 «қызыл нүктенің» жер телімдері жеке тұлғалардың меншігінде екені, ал қалған алтауы аудан әкімдіктерінің ортақ жайылым жерлеріне тиесілі екені анықталды.

Жиын барысында облыс әкімінің тапсырмаларының орындалу барысы бойынша тиісті мекемелер қосымша баяндады.

Сонымен қатар, бақылаудың күшеюі экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету тұрғысынан да аса маңызды. Табиғи ресурстарды ретсіз пайдалану қоршаған ортаға зиян келтіріп, ауыл шаруашылығы мен халықтың денсаулығына кері әсер етуі мүмкін. Ал қатаң қадағалау жер қойнауын пайдаланушылардың экологиялық талаптарды сақтауына жағдай жасап, табиғи тепе-теңдікті қорғауға ықпал етеді. Бұл өз кезегінде өңірдің ұзақ мерзімді дамуына негіз қалайды.

Аталған шаралар инвестициялық ахуалға да оң әсер етеді. Ашықтық пен заңдылықтың сақталуы инвесторлар үшін сенімді орта қалыптастырып, жаңа жобаларды тартуға мүмкіндік береді. Нәтижесінде өңірде жаңа өндіріс орындары ашылып, жұмыс орындары көбейеді, бұл халықтың табысын арттыруға ықпал етеді.

Бұдан бөлек, жер қойнауын пайдалану саласын жүйелеу инфрақұрылымның дамуына да әсер етеді. Өндіріс орындары орналасқан аумақтарда жол, энергия, су жүйелері жаңартылып, жергілікті халықтың өмір сүру сапасы жақсарады.

Жалпы алғанда, Түркістан облысында жер қойнауын пайдаланушылардың қызметіне бақылаудың күшейтілуі – экономиканың ашықтығын арттырып, табиғи ресурстарды тиімді басқаруға бағытталған маңызды шешім. Бұл бастама бюджет кірістерін ұлғайтып, экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз етіп қана қоймай, өңірдің әлеуметтік тұрақтылығы мен тұрақты дамуына берік негіз қалыптастырады.